Các bài tập cho người liệt nửa người: An toàn, hiệu quả, dễ áp dụng tại nhà

Các bài tập cho người liệt nửa người không chỉ là giải pháp hỗ trợ vận động, mà còn quyết định trực tiếp đến khả năng hồi phục sau tai biến mạch máu não. Tuy nhiên, tập sao cho đúng, đủ và an toàn tại nhà lại là vấn đề khiến nhiều người bệnh và gia đình loay hoay. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ cách tập luyện khoa học, tránh sai lầm nguy hiểm và mở ra hướng phục hồi bền vững hơn.

Vai trò của các bài tập cho người liệt nửa người trong quá trình phục hồi

Liệt nửa người là hậu quả thường gặp sau tai biến, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vận động, sinh hoạt và tâm lý người bệnh. Trong giai đoạn này, các bài tập cho người liệt nửa người được xem là “chìa khóa vàng” giúp kích thích hệ thần kinh, khôi phục dần chức năng cơ – khớp.

Việc tập luyện đúng cách giúp:

• Ngăn ngừa teo cơ, cứng khớp, co rút gân

• Tăng lưu thông máu, cải thiện dẫn truyền thần kinh

• Hỗ trợ người bệnh lấy lại khả năng tự phục vụ

• Rút ngắn thời gian phục hồi và hạn chế tái phát biến chứng

Tuy nhiên, hiệu quả chỉ đạt được khi người bệnh tập đúng bài – đúng thời điểm – đúng cường độ.

Những rủi ro khi tự tập phục hồi tại nhà không có hướng dẫn

Nhiều gia đình vì mong muốn người thân sớm hồi phục đã tự tìm các bài tập cho người liệt nửa người trên mạng và áp dụng ngay tại nhà. Điều này tiềm ẩn không ít nguy cơ nếu thiếu sự hướng dẫn chuyên môn.

• Tập sai tư thế gây tổn thương cơ – khớp: Người liệt nửa người thường mất kiểm soát vận động, nếu tập sai dễ gây trật khớp vai, đau cột sống, thậm chí rách cơ.
• Tập quá sức khiến bệnh nặng hơn: Tập liên tục, không nghỉ ngơi hợp lý có thể làm tăng co cứng cơ, gây mệt mỏi, tụt huyết áp hoặc rối loạn tim mạch.
• Bỏ qua giai đoạn vàng phục hồi: Mỗi giai đoạn sau tai biến cần bài tập khác nhau. Tập không đúng thời điểm khiến hiệu quả phục hồi giảm đáng kể.

“Phục hồi sau tai biến không thể làm theo cảm tính. Người bệnh cần được thăm khám cụ thể, xác định mức độ tổn thương rồi mới lựa chọn bài tập phù hợp để tránh biến chứng lâu dài.”
— Bác sĩ Ngô Việt Hào , chuyên gia YHCT và PHCN  chia sẻ

Các bài tập cho người liệt nửa người giai đoạn sớm

Giai đoạn đầu thường là khi người bệnh còn yếu, vận động hạn chế. Mục tiêu lúc này là duy trì tầm vận động và kích thích thần kinh.

Bài tập vận động thụ động

Đây là bài tập có sự hỗ trợ của người nhà hoặc kỹ thuật viên.

• Gập – duỗi tay, chân bên liệt nhẹ nhàng

• Xoay cổ tay, cổ chân theo vòng tròn chậm

• Thực hiện mỗi động tác 10–15 lần, ngày 2–3 buổi

Bài tập này giúp ngăn cứng khớp, tăng tuần hoàn máu và chuẩn bị cho giai đoạn vận động chủ động.

Bài tập hô hấp kết hợp vận động

Hít sâu – thở chậm giúp tăng oxy máu, giảm mệt mỏi và hỗ trợ phục hồi toàn thân.

• Hít sâu bằng mũi, giữ 2 giây

• Thở ra từ từ bằng miệng

• Kết hợp cử động nhẹ tay chân bên lành

Các bài tập cho người liệt nửa người giai đoạn phục hồi vận động

Khi người bệnh đã có thể chủ động cử động, các bài tập cần được nâng dần mức độ để tái lập khả năng vận động.

Bài tập vận động chủ động có hỗ trợ

Người bệnh tự vận động, người nhà chỉ hỗ trợ khi cần.

• Nâng tay bên liệt lên cao hết mức có thể

• Co duỗi đầu gối, nhấc chân khỏi giường

• Thực hiện chậm, kiểm soát tốt nhịp thở

Bài tập ngồi thăng bằng

Giúp cải thiện khả năng kiểm soát thân mình.

• Ngồi thẳng lưng trên giường

• Hai chân đặt vững trên sàn

• Giữ thăng bằng 10–20 giây, tăng dần thời gian

Bài tập này tạo tiền đề cho việc đứng và đi lại sau này.

Các bài tập cho người liệt nửa người giai đoạn tập đi

Khi người bệnh đã có lực cơ tốt hơn, việc tập đứng và đi cần được tiến hành cẩn trọng.

Bài tập đứng có điểm tựa

• Đứng vịn vào song song hoặc thành giường

• Dồn trọng lượng sang chân lành rồi sang chân liệt

• Giữ tư thế 10–15 giây

Bài tập tập đi từng bước nhỏ

• Đi chậm, bước ngắn

• Có người hỗ trợ bên cạnh

• Ưu tiên kiểm soát thăng bằng hơn tốc độ

Kết hợp y học cổ truyền giúp tăng hiệu quả phục hồi

Theo Đông y, liệt nửa người sau tai biến thuộc chứng “trúng phong”, liên quan đến khí huyết ứ trệ, kinh lạc bế tắc. Vì vậy, chỉ tập vận động đơn thuần là chưa đủ.

Châm cứu – khai thông kinh lạc

Châm cứu giúp:

• Kích thích dẫn truyền thần kinh

• Giảm co cứng cơ

• Tăng khả năng vận động bên liệt

Bài thuốc Đông y hỗ trợ phục hồi

Các bài thuốc được kê đơn cá nhân hóa giúp:

• Bổ khí huyết

• Dưỡng can thận

• Phục hồi chức năng vận động từ bên trong

“Kết hợp bài tập vận động với châm cứu và thuốc Đông y đúng phác đồ sẽ giúp rút ngắn thời gian phục hồi, hạn chế di chứng sau tai biến.”
— Bác sĩ Đông y điều trị phục hồi

Vì sao nên thăm khám trước khi áp dụng các bài tập cho người liệt nửa người?

Mỗi người bệnh có mức độ tổn thương khác nhau, không thể áp dụng chung một giáo án tập luyện. Việc thăm khám giúp:

• Đánh giá chính xác tình trạng liệt

• Xây dựng phác đồ tập luyện phù hợp

• Kết hợp trị liệu Đông – Tây y khoa học

• Theo dõi tiến triển và điều chỉnh kịp thời

Phòng khám Đa khoa Quốc tế Việt Sing – Địa chỉ phục hồi sau tai biến uy tín

Để các bài tập cho người liệt nửa người đạt hiệu quả tối ưu, người bệnh nên được điều trị bài bản tại cơ sở chuyên sâu. Phòng khám Đa khoa Quốc tế Việt Sing là địa chỉ được nhiều bệnh nhân tin tưởng tại Bắc Ninh.

Ưu điểm nổi bật:

• Đội ngũ bác sĩ Đông y – phục hồi chức năng giàu kinh nghiệm

• Phác đồ cá nhân hóa: tập luyện, châm cứu, thuốc Đông y

• Trang thiết bị hỗ trợ phục hồi hiện đại

• Theo dõi sát tiến trình hồi phục, điều chỉnh kịp thời

📍 Địa chỉ: 169 Hoàng Hoa Thám, Võ Cường, Bắc Ninh

Các bài tập cho người liệt nửa người chỉ thực sự an toàn và hiệu quả khi được áp dụng đúng cách, đúng thời điểm và có sự hướng dẫn chuyên môn. Đừng để những sai lầm trong tập luyện làm chậm quá trình hồi phục. Liên hệ tư vấn và đặt hẹn qua hotline 0222.730.2022 hoặc click TẠI ĐÂY để được hỗ trợ kịp thời.